Onze voorzitter Steven Oostlander en directeur Lies van Aelst schreven het hoofdstuk ‘Sterke rekenkamers voor sterke raden’ in de bundel die de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden uitgaf ter ere van het vertrek van hun directeur Henk Bouwmans. Een verslag van de bijeenkomst is hier terug te vinden.
Toezicht op gemeentelijke accountants moet beter worden geregeld. Het toezicht is nu versnipperd: bij gemeenten die een extern accountantsbureau inhuren ligt het toezicht bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM) terwijl bij gemeenten met een eigen accountantsdienst het toezicht bij de gemeentelijke rekenkamer belegd is. Bij de wettelijke controles worden accountants verschillend beoordeeld. En daarnaast zijn er twee wettelijke controles met de waarde van een half miljard die nu niet onder het toezicht vallen. Daarom zou het beter zijn om het toezicht voor alle gemeentelijke accountants bij de AFM te beleggen, aldus de rekenkamers van Amsterdam, Den Haag en de Vereniging van Rekenkamers in een brief naar de ministers van Binnenlandse Zaken en Financiën.
In de brief die 25 maart 2025 is verstuurd, dringen de Rekenkamer Amsterdam-Zaanstad, Rekenkamer Den Haag en de Vereniging van Rekenkamers er bij de ministers op aan om deze scheve situatie recht te trekken. Er is een wijziging in de Wet toezicht accountantsorganisaties (Wta) in de maak met als doel het stelsel eenvoudiger en transparanter te maken door één toezichthouder aan te wijzen: de AFM. De gemeentelijke rekenkamers willen dat het kabinet dit doel consequent uitvoert en ook het toezicht op gemeentelijke accountantsdiensten (GAD) hieronder laat vallen.
Het toezicht op de GAD’s is volgens de gemeentelijke rekenkamers een taak die niet bij hen thuishoort. In tegenstelling tot wat hun naam wellicht doet vermoeden, zijn ze geen accountants. De rekenkamer ondersteunt de gemeenteraad door onderzoek te doen naar de doelmatigheid, doeltreffendheid en rechtmatigheid van het beleid van de gemeente. Toezicht op een GAD vraagt specifieke expertise en die moet vaak worden ingehuurd, terwijl de AFM de expertise al in huis heeft. Dit betekent dat de rekenkamer minder middelen overhoudt om haar reguliere onderzoeken uit te voeren. Daarnaast hebben de verschillende toezichthouders beleidsruimte bij het uitvoeren van deze toezichtstaak, hierdoor worden accountants al jaren verschillend beoordeeld.
Op dit moment regelt de Gemeentewet, zonder duidelijke reden, dat gemeentelijke rekenkamers toezicht houden op gemeentelijke accountantsdiensten. Vooralsnog gaat het alleen om Den Haag en Amsterdam: alle andere gemeenten huren een externe accountant in om hun jaarrekeningen te controleren, en het toezicht daarop ligt bij de AFM. Maar om de toch al scheve situatie nog ingewikkelder te maken, kunnen die andere gemeenten er ook voor kiezen om de gemeentelijke accountantsdienst van Den Haag of Amsterdam in te huren. Met als gevolg dat één gemeentelijke accountant meerdere toezichthouders krijgt.
In strijd met de Europese Richtlijn ontbreekt het toezicht op de wettelijke controles van de jaarrekeningen van zowel het Amsterdamse Waterschap als Waternet. Dit is zorgwekkend, zeker omdat het om substantiële bedragen gaat (ruim een half miljard euro).
De gemeentelijke rekenkamers hebben een duidelijke oplossing voor alle ongelijkheden: beleg het toezicht op de hele accountancysector bij de AFM.
We nodigen je van harte uit voor de lunchwebinar waarin we de belangrijkste inzichten delen uit ons metadossier en onze meta-analyse van rekenkameronderzoeken op het brede onderwerp van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Er zijn 50 rapporten, die (een onderdeel van) de Wmo onderzocht hebben, geanalyseerd op rode draden, lessen en succesfactoren, overstijgende vraagstukken en lacunes. Daarnaast is er een vergelijking gemaakt met de uitkomsten van de meta-analyse Jeugdhulp. Zien we binnen deze aanpalende terreinen gelijksoortige uitkomsten? Wat zouden rekenkamers in de toekomst kunnen onderzoeken op dit onderwerp?
Het onderzoek is uitgevoerd door Arjuna Snoep-Delleman en Hanneke Vervoort van BMC. Zij presenteren in dit lunchwebinar de uitkomsten van het metadossier en de meta-analyse.
In dit webinar delen we:
Arjan Kok, maart 2025
Uit een enquête onder rekenkamers blijkt dat veel gemeenteraden, provinciale staten en algemene besturen van waterschappen (‘de volksvertegenwoordiging’) nog niet het jaarlijkse wettelijke verplichte overzicht ontvangen over de opvolging van rekenkameraanbevelingen.
Circa 42% van de respondenten geeft aan dat het college van burgemeester en wethouders, Gedeputeerde Staten of het dagelijks bestuur van het waterschap (de ‘dagelijkse besturen’) het verplichte overzicht opstelt. De helft van de respondenten stelt dat dit (nog) niet gebeurt. Twee derde van de overzichten bieden de volksvertegenwoordigers naar het oordeel van de respondenten voldoende informatie over de opvolging van aanbevelingen. Uit de enquête blijkt dat regelmatig informatie ontbreekt over het standpunt van het dagelijks bestuur over het opvolgen van de aanbevelingen.
Ook komt het voor dat het overzicht geen of geen concrete informatie bevat over de opvolging van de aanbevelingen. In deze gevallen is niet voldaan aan het doel van de wet. Veel rekenkamers vervullen geen of een beperkte rol wanneer het dagelijkse bestuur het overzicht met de opvolging van aanbevelingen openbaar maakt. Een aantal rekenkamers bespreekt de rapportage met volksvertegenwoordigers, leden van de klankbordgroep of met de auditcommissie of besteedt in het eigen jaarverslag aandacht aan het overzicht. Een klein aantal rekenkamers is door het dagelijks bestuur of de volksvertegenwoordiging uitdrukkelijk gevraagd op het overzicht te reflecteren.
AI tools worden steeds vaker gebruikt, maar hoe zet je ze effectief en veilig in als rekenkamer? In deze training leer je AI veilig te gebruiken in het voordeel van jouw rekenkamerwerk. We starten met een introductie op AI. Wat is het? Hoe werken programma’s zoals ChatGPT? Welke toepassingen zijn er op het gebied van tekst? En hoe veranderen deze ontwikkelingen onze manier van schrijven?
Daarna bespreken we het geven van input aan AI. De output van een AI-tool valt of staat met een goede input. We laten jullie zien hoe je je strategisch voorbereidt, je kunt verplaatsen in de lezer en hoe je goede boodschappen formuleert. Daarmee zorgen jullie voor de perfecte input voor de AI-tools. Ook wel ‘prompt’ genoemd. Hierbij gaan we natuurlijk aan de slag met jullie eigen teksten en casuïstiek.
De cursus zit vol.
AI tools worden steeds vaker gebruikt, maar hoe zet je ze effectief en veilig in als rekenkamer? In deze training leer je AI veilig te gebruiken in het voordeel van jouw rekenkamerwerk. We starten met een introductie op AI. Wat is het? Hoe werken programma’s zoals ChatGPT? Welke toepassingen zijn er op het gebied van tekst? En hoe veranderen deze ontwikkelingen onze manier van schrijven?
Daarna bespreken we het geven van input aan AI. De output van een AI-tool valt of staat met een goede input. We laten jullie zien hoe je je strategisch voorbereidt, je kunt verplaatsen in de lezer en hoe je goede boodschappen formuleert. Daarmee zorgen jullie voor de perfecte input voor de AI-tools. Ook wel ‘prompt’ genoemd. Hierbij gaan we natuurlijk aan de slag met jullie eigen teksten en casuïstiek.
De cursus zit vol.
In rekenkamerland hebben we het vaak over de doorwerking van rekenkameronderzoeken, maar wat voor soorten doorwerking heb je? We kijken als rekenkamers het meeste naar de doorwerking op papier, in beleid. Maar minder naar de ‘voorwerking’, het resultaat van het aankondigen van een onderzoek en ook minder naar de conceptuele doorwerking in de hoofden van bestuurders en ambtenaren. In dit webinar neemt Etienne Lemmens je mee in verschillende soorten impact en doorwerking en wat je als rekenkamer kunt doen om dit te bewerkstelligen.
De resultaten van de meta-analyse van meer dan 100 rekenkamerrapporten over participatie
Wij nodigen je van harte uit voor een lunchwebinar waarin we de belangrijkste inzichten delen uit ons grootschalige ‘onderzoek naar burgerparticipatie-onderzoek’. De Vereniging van Rekenkamers heeft meer dan 100 rekenkamerrapporten over participatie geanalyseerd om patronen, open deuren én witte vlekken in kaart te brengen.
Het onderzoek is uitgevoerd door Vincent van Stipdonk en Marije van den Berg en zij presenteren in dit lunchwebinar de eerste uitkomsten.
Datum: Donderdag 15 mei 2025
Tijd: 12:00 – 13:00 uur
Wat kun je verwachten?
In dit webinar delen we:
Voor wie?
Het webinar is bedoeld voor leden van rekenkamers en onderzoekers, maar natuurlijk zijn ook raadsleden, ambtenaren en bestuurders en actieve bewoners en community-builders van harte welkom.
Waarom deelnemen?
Dit onderzoek laat zien dat rekenkamers vaak het wiel opnieuw uitvinden bij onderzoek naar participatie. We delen concrete handvatten om doelgerichter onderzoek te doen en nieuwe inzichten toe te voegen aan wat we al weten.
Wil je verder met infographics maken en heb je zin om er wat dieper in te duiken? Doe mee met de verdiepingstraining! Een creatieve dag vol inhoud en zelf doen, waarbij je nieuwe handvaten en inspiratie krijgt om je verhaal nog beter te vertellen en vorm te geven.
In de verdiepingstraining ‘Zelf infographics maken’ gaan we nog dieper in op het ontwerpen van infographics en ga je je eigen infographic verder uitwerken en/of verbeteren. Het is een interactieve training met korte oefeningen, theorie en handige tips en tricks. Heel praktisch, maar ook verdiepend en verbredend. Tijdens de dag kijken we naar de ontwerpprincipes en spelen we met de juiste insteek van je verhaal. We gaan aan de slag met de ‘tone of voice’ van beeld én van tekst. Je wordt creatief uitgedaagd om eigen iconen te ontwerpen en je krijgt handige tips om nog slimmer te werken met Canva.
DeBeeldbouwers nemen jullie stap voor stap mee om van veel tekst een sprekende infographic te maken. In deze 1-daagse training werk je aan je eigen project. Onder begeleiding van DeBeeldbouwers maken jullie een infographic in het programma Canva. De training heeft een prettige balans tussen theorie en doen. Van schetsen en het bestuderen van soorten infographics, tot vormgeeftips en uitwerken in Canva. Uiteraard mag je aan het einde van dag met trost je infographic presenteren! We geven iedereen een cheatsheet mee naar huis met alle tips en trucks nog eens op een rij zodat je de volgende dag direct door kan!
Meer informatie over DeBeeldbouwers vind je op www.debeeldbouwers.nl.
We starten om 09:00 en zorgen dat we klaar zijn om 17:00. De lunch wordt op de locatie verzorgd.
Er kunnen maximaal 12 deelnemers meedoen. Is de training vol? Schrijf je in op de reservelijst dan zoeken we een nieuwe datum voor nog een training!
DE TRAINING ZIT VOL.
Burgers willen graag weten wat er in hun stad of dorp gebeurt en wat de gemeente doet om hun woonomgeving zo aantrekkelijk mogelijk te maken. De onderzoeken van de rekenkamer maken inzichtelijk wat er goed en niet goed gaat en wat er moet gebeuren om het in de toekomst beter te doen. Maar die rapporten zijn vaak lastig leesbaar voor geïnteresseerde burgers.
Journalist Karel Ornstein werkte jarenlang voor Nieuwsuur, RTL Nieuws en Radio 1. In deze cursus legt hij je uit hoe je een goed leesbare en informatieve samenvatting schrijft. Hij leert je uit hoe je de belangrijkste boodschap formuleert, welke argumenten je het beste kan gebruiken en welke praktijkvoorbeelden die boodschap goed illustreren.
Journalisten zijn altijd op zoek naar bijzondere verhalen. Vaak zijn de rapporten van de rekenkamer interessant voor de pers en via de media bereik je geïnteresseerde burgers. In deze cursus leert Karel Ornstein je ook hoe je een pakkend persbericht schrijft en hoe je een redactie kan overtuigen om het verhaal te publiceren.
Deze cursus duurt een dagdeel. Inclusief aansluitende lunch.
Rekenkamers duiken in het verleden van beleid en organisatie om antwoord te vinden op de vraag hoe beleid doelmatiger, effectiever en rechtmatiger kan worden. Een beproefde methode om het verleden van organisaties te onderzoeken is wereldwijd bekend als learning histories. Deze aanpak vergroot het leervermogen van organisaties en biedt een krachtig middel om blinde vlekken bloot te leggen en van fouten te leren. Tijdens de workshop Learning Histories krijgen rekenkamers een stevige basis aangereikt om deze methode succesvol toe te passen. Onderwerpen zoals organisatiecultuur, lerend evalueren en praktische tips & tricks komen uitgebreid aan bod.
De workshop wordt geleid door Rik Peters, universitair hoofddocent aan de afdeling Geschiedenis van de Rijksuniversiteit Groningen. Met meer dan 100 begeleide learning histories sinds 2002 in ministeries, provincies, gemeenten, waterschappen en de Belastingdienst, heeft hij veel ervaring opgebouwd. In juni 2024 verscheen zijn boek Learning Histories. Vat krijgen op je organisatiecultuur, waarin hij twee decennia aan kennis en inzichten bundelt in een handzaam naslagwerk.
De Rekenkamer Zoetermeer bestaat 30 jaar! Dat vierde de rekenkamer met een bijeenkomst voor rekenkamers uit de regio. Een levendige bijeenkomst waar aanwezigen met elkaar deelden welke onderzoeken zij trots op zijn. Daarnaast vertelden Geerten Boogaard (Hoogleraar decentrale overheden) en Lies van Aelst (directeur Vereniging van Rekenkamers) over ‘wat maakt een sterke rekenkamer’ en gingen hierover met de aanwezigen het gesprek aan.
Een groep enthousiaste rekenkamerleden, onderzoekers en secretarissen sloot in januari de introductiecursus af!
De Vereniging van Rekenkamers reikt elk jaar een prijs uit voor het beste rekenkamer onderzoek. Het gaat vrijwel altijd om een evaluatie van beleid waarbij gekeken wordt of het beleid onderbouwd is, doelen zijn gehaald en resultaten inzichtelijk zijn. De afgelopen jaren is de prijs gewonnen door:
Wat maakt nou dat zij deze prijs hebben gewonnen? Waar kijkt de jury naar als ze inzendingen beoordelen? Oftewel waar moet een goed evaluatieonderzoek aan voldoen. Op donderdag 13 maart organiseren we hierover een bijeenkomst. De winnaars vertellen kort wat over het onderzoek dat zij hebben gedaan. Een oud-jurylid zal vertellen welke criteria er gehanteerd worden bij de beoordeling van rapporten waarna er volop ruimt is om met elkaar in gesprek te gaan wat een rekenkameronderzoek of evaluatieonderzoek goed maakt. De uitkomsten worden gebruikt om de jury weer mee te voeden. Bent u erbij?
We zijn te gast bij de gemeente Amersfoort. De bijeenkomst start om 15 uur en duurt tot 17 uur waarna er onder het genot van een drankje gelegenheid tot netwerken is.
Doelgroep: rekenkamers en beleidsevaluatoren Vide.
De Vereniging van Rekenkamers organiseert intervisietrajecten, waarin de deelnemers in een veilige omgeving concrete vraagstukken uit hun werk aan de orde kunnen stellen om zo van elkaar te leren. Interesse? Schrijf je dan nu in!
Hoe werk je met anderen samen? Hoe ga je om met lastige situaties? Hoe treed je effectief op? Hoe pak je je rol als rekenkamer goed op? Al dat soort vragen kan je aan de orde stellen in intervisie. Het gaat daarbij zowel om vakinhoudelijke onderwerpen als om de manier waarop jij als persoon je kennis, competenties en vaardigheden inzet in je werk. Het kan bijvoorbeeld gaan over de relatie met de volksvertegenwoordiger, fricties binnen de rekenkamer en de relatie met onderzoeksbureaus.
Tijdens de intervisie ga je samen met collega rekenkamervoorzitters en een professionele begeleider aan de slag om te kijken hoe je je in een bepaalde situatie kunt opstellen. Intervisie stimuleert zo bij alle deelnemers een andere, vaak verfrissende kijk op de manier waarop je je rekenkamerwerk invult.
Omdat dit de eerste keer is dat we intervisie starten vanuit de Vereniging van Rekenkamers zullen we ook samen kijken hoe we dit het beste vormgeven!
De data worden in onderling overleg afgestemd.
Artikel 185a Gemeentewet is per 1-1-2023 nieuw en luidt:
“Het college zendt de raad jaarlijks een overzicht van de aan het college gedane voorstellen van de rekenkamer, vergezeld van zijn standpunt daaromtrent en van de wijze waarop aan de voorstellen vervolg is gegeven.”
Deze verplichting geldt mutatis mutandis ook voor colleges van Gedeputeerde Staten en Dagelijkse Besturen van waterschappen. Voor de leesbaarheid hanteren wij de volgende begrippen:
Uitnodiging bijeenkomst voor Limburgse Rekenkamers
vrijdag 14 maart in Roermond
(Waterschap Limburg: Maria Theresialaan 99 Roermond)
(zie bijgevoegde routebeschrijving: goed bereikbaar met trein!)
Thema: De interne en externe relaties van Rekenkamers
Het Kennisplatform Limburgse Rekenkamers nodigt leden en secretarissen van de Limburgse Rekenkamers uit om in gesprek te gaan over de “relaties van Rekenkamers”. Een aantal interessante sprekers zullen zowel de relatie van de Rekenkamer met zijn omgeving belichten als de relaties bínnen de rekenkamer.
Naast het inhoudelijke programma is er ook weer volop ruimte voor informele ontmoeting: zowel bij de geplande inloop -voorafgaand aan het programma- als ook bij de afsluitende borrel.
De Rekenkamer van het Waterschap Limburg treedt deze keer op als gastheer voor de bijeenkomst.
Directeur-secretaris van de Zuidelijke Rekenkamer Ard Schilder neemt de rol van middag-voorzitter op zich.
Programma:
12:30-13:00 uur: Inloop met broodjes en koffie.
13:00 uur: Welkomstwoord namens de Rekenkamer van het Waterschap Limburg (WL) door Emiel Broere, vicevoorzitter rekenkamer WL.
13:00-14:30 uur: Relaties binnen de rekenkamer. Hierin wordt de rekenkamer als functionerend team belicht; het samenspel van de leden.
Door: Moderator Ard Schilder (directeur-secretaris Zuidelijke Rekenkamer), Nico op de Laak (lid van diverse rekenkamers), Ewout Bogaard (deskundige op het gebied van samenwerking van ‘Courageous teaming’).
14:30-15:00 uur: Pauze
15:00-16:15 uur: Relaties van de rekenkamer met zijn omgeving. Het functioneren van de rekenkamer in relatie tot belangrijke omgevingsactoren zoals college, griffie en ambtelijke organisatie staat hier centraal.
Door: Moderator Lies van Aelst (directeur Vereniging van Rekenkamers), Debbie Heesakkers (lid van enkele rekenkamers (vice-)voorzitter, oud-wethouder, lid van diverse Raden van Commissarissen) en Robin Reichradt (griffier).
16:15-17:00 uur: Afsluiting met borrel.
Aanmelding en verzoek deelname enquête
Verzoek is om opgaves van deelname vanuit Rekenkamers uiterlijk 3 maart door te geven via arnovestjens@roermond.nl of 0612632240
Tevens het verzoek om als rekenkamer bijgevoegde korte enquête (5 a 10 minuten) in te vullen.
Deze dient als input voor de discussie met betrekking tot de twee deelonderwerpen.
Link naar de enquête: https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScNKgzQKkQX9oeTJ-yjsAl-GV8-1GdmlNfacLpw6X303Qx5lQ/viewform?usp=sharing. Graag ook reactie uiterlijk 3 maart.
Hopende op uw komst op 14 maart,
Agendacommissie Kennisplatfom Limburgse Rekenkamers.
Beste rekenkamerleden boven ’t IJ,
Bij deze willen we jullie van harte uitnodigen voor de volgende netwerkwerkbijeenkomst Rekenkamers Boven ’t IJ. De volgende editie vindt plaats in het mooie Waterland. Hierbij meer informatie:
Datum: woensdag 12 februari 2025
Tijd: 19:30 – 21:30 (inloop vanaf 19u)
Locatie: Pierebaan 3 in Monnickendam
Programma
19:00 – 19:30 Inloop
19:30 – 19:35 Welkom door Kim van der Velden (voorzitter rekenkamer Waterland)
19:35 – 20:00 Lies van Aelst (directeur Vereniging van Rekenkamers)
20:00 – 20:20 Kim van der Velden over het rekenkameronderzoek Waterland: preventie jeugd en gezin
20:20 – 20:30 Pauze
20:30 – 21:15 Rob Paulussen over innovatie en onderzoek
21:15 Afsluiting (wie organiseert de volgende netwerkbijeenkomst?)
Aan deelname zijn geen kosten verbonden. We zien graag uiterlijk 2 februari jullie aanmelding tegemoet via griffie@waterland.nl. Tot 12 februari!
Namens de rekenkamer Waterland,
| Met vriendelijke groet,
Koen Vanhellemont In weken van raadsvergaderingen op maandag afwezig. In de overige weken op woensdag afwezig. Tel: 06-15874977 Website: https://waterland.bestuurlijkeinformatie.nl
|
|
In dit webinar vertelt Jan R. Lunsing over zijn boek Het kleine verschil dat alles verandert en hoe dit boek rekenkamers kan inspireren. Rekenkamers zijn op zoek naar hoe beleid beter kan. Het boek helpt aan andere kijkrichtingen; andere verhalen. Denk bij het maken van beleid niet alleen aan verboden en geboden of aan financiële prikkels, maar ook aan andere krachtige motivaties van burgers: het zoeken naar een gedeeld doel.
De zoektocht begint bij een treinreis over de Veluwe en gaat over verhalen waarmee mensen hun samenleving bouwen; verhalen waarmee ze rechten verdelen en verhalen die leiden tot beleid.
In dit webinar leggen we uit waarom een gedeeld doel krachtig werkt en tot slot laten we zien hoe een gemeente dat kan omzetten in beleidsvoorstellen.
Want, is de conclusie van dit webinar, in de rekenkamer zitten toch geen chimpansees?
In de laatste podcast van de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur (NSOB) gaat onze directeur Lies van Aelst in gesprek met host Christiaan van der Kaaij en Annemarie van der Wilt, onderzoeker bij de NSOB. Het onderwerp? Rekenkamers en rekenkameronderzoek!
In een wereld waarin cijfers statistieken en prognoses steeds vaker als fundament voor beleid dienen, lijkt het alsof getallen een objectieve weergave van de werkelijkheid bieden. Maar is dat eigenlijk wel zo? Achter elk cijfer schuilen keuzes, interpretaties en verhalen die niet altijd verteld worden. Hoe beïnvloedt dit de praktijk van rekenkamers, die zich richten op controle en evaluatie van beleid? Welke verhalen blijven verborgen, welke belangen spelen mee, en hoe kan rekenkameronderzoek het goede politieke gesprek faciliteren?
Luister nu in je podcastapp!
Het bestuur van de Vereniging van Rekenkamers wenst je mooie en gezellige dagen en een gezond en gelukkig 2025 waarin we hopen elkaar vaak te treffen!
Het secretariaat is gesloten tot maandag 6 januari 2025.
Verschillende rekenkamerleden wezen de vereniging de afgelopen weken op het onderzoek van de rekenkamer Zwolle naar werkdruk van de raad en een hoog verloop in de raad. Ook in de pers was veel aandacht voor het onderzoek. We spraken daarom met Dirk Jan Droogh, de voorzitter van de rekenkamer Zwolle.
Burgemeester Peter Snijders slaakte eind 2023 in de Stentor een noodkreet over het toenemende aantal tussentijdse vertrekken uit de gemeenteraad. Het artikel legde een link met de werkdruk die het raadlidmaatschap met zich meebrengt. Zwolle staat hierin niet alleen. Ook uit landelijke cijfers komt een dergelijk beeld naar voren.
Als Rekenkamer Zwolle baarde dit ons zorgen. Met een groot verloop gaat veel kostbare ervaring en ‘geheugen’ van de raad verloren. Het raakt uiteindelijk het gedegen kunnen uitvoeren van de kaderstellende en controlerende rol, en daarmee het functioneren en de positie van de raad.
In de drukte van alledag besteedt de raad haar aandacht liever aan inwoners en de stad dan aan zichzelf. Als Rekenkamer zagen wij daarom een rol om dit onderwerp te agenderen. Met hulp van Right Marktonderzoek voerden we een enquête uit onder zittende en gestopte raadsleden, uit de huidige en de vorige raadsperiode. Centrale vraag was hoe raadsleden hun raadswerk ervaren en welke knelpunten zij ondervinden.
Met 39 (van de 75 verzonden) enquêtes ontstond een goed beeld. Met 10 (ex)raadsleden is een verdiepend interview gehouden. Het resultaat is een beknopte quickscan, die we bespraken in het presidium en op 4 november aanboden aan de raad. De boodschap dat 60% een te hoge werkdruk ervaart en dat dit in elke andere organisatie alle alarmbellen zou doen afgaan, maakte indruk. Wij riepen de raad op niet alleen voor de stad, maar ook voor zichzelf aandacht en zorg te hebben.
Een belangrijk effect is al bereikt: het onderwerp heeft de aandacht en raadsleden zijn erover in gesprek met elkaar. Van ‘het hoort erbij’ veranderde de stemming in ‘hier moeten we wat aan doen’. Begin februari organiseert de raad een sessie om mogelijke verbeteringen in hun werkwijze te verkennen. Denk bijvoorbeeld aan vergadermoment, wijze van vergaderen en de stukkenstroom. De raad neemt het onderwerp serieus en ik verwacht zeker maatregelen. Wat ook al helpt is de bewustwording en bespreekbaarheid van het onderwerp.
De quickscan was in korte tijd en met bescheiden budget uit te voeren. Het resultaat is heel praktisch en de impact en de waardering bij de raad zijn groot. Hoewel je de enquête en interviews ook zelf als rekenkamer zou kunnen uitvoeren, heeft een extern bureau duidelijk meerwaarde vanwege de gewenste anonimiteit voor de raadsleden. Met dit soort praktische ‘extra’ producten, naast het reguliere onderzoek, kun je als rekenkamer je zichtbaarheid en relevantie voor de raad relatief eenvoudig vergroten.
In de verdiepende module P&C-cyclus maak je kennis met alle onderdelen van de P&C-cyclus van een gemeente en krijg je inzicht hoe je deze als gemeentelijke rekenkamer kunt benutten. Dit is geen verdiepende module gemeentefinanciën of BBV. In deze module staat de P&C-cyclus centraal en krijg je op hoofdlijnen inzicht in hoe je de bijbehorende documenten van de P&C cyclus als rekenkamer kunt lezen en benutten. Je krijgt inzicht in de functie van de P&C cyclus; aan de hand van de P&C-cyclus voor begroten en verantwoorden leer je hoe de financiën van de gemeente op hoofdlijnen zijn opgebouwd. Verder krijg je bij elke fase van de P&C-cyclus aan de hand van een actieve oefening inzicht in de manier waarop je als rekenkamer deze fase kunt benutten. Na afloop van de cursus kun je de stukken van de P&C-cyclus begrijpen en beredeneren welke instrumenten je hebt om raadsleden te ondersteunen in hun kaderstellende en controlerende rol. De verdiepende module P&C-cyclus is gericht op de leden en ondersteunende staf van gemeentelijke rekenkamers. De module zal worden verzorgd door dr. Sjoerd Keulen. Sjoerd is expertonderzoeker bij de Algemene Rekenkamer en bestuurslid van de rekenkamer Utrecht.
De cursus zit vol.
De rekenkamer Vijfheerenlanden won twee jaar geleden bijna de Goudvink met haar onderzoek naar zorgfraude. Inmiddels heeft ook de rekenkamer IJsselstein onderzoek uitgevoerd naar zorgfraude en zijn de 7 samenwerkende rekenkamers in Noord-Limburg een onderzoek gestart. Wat maakt dit thema relevant voor rekenkamers? En hoe pak je dit onderzoek aan? Klaartje Peters (Venlo) en Rob Paulussen (Vijfheerenlanden) nemen je mee in hun onderzoek. In Noord-Limburg loopt het onderzoek, Vijfheerenlanden overweegt een opvolgingsonderzoek.
Wat is (deze vorm van) zorgfraude? Het gaat om zorgaanbieders die niet de zorg leveren die ze zouden moeten leveren, maar wel factureren. In binnenlandsbestuur is meer te lezen.